Το συρτάκι για τα ενεργειακά αποθέματα πετρελαίου- φυσικού αερίου στην Ανατολική Μεσόγειο


Η ανακάλυψη στα τέλη του 2010 μιας τεράστιας  φλέβας φυσικού αερίου στα ανοικτά της Μεσογείου (Κύπρος) και  κοντά στις ακτές του Ισραήλ προκάλεσε το  έντονο ενδιαφέρον ενεργειακών κολοσσών και κρατών  για να εξεταστούν λεπτομερέστερα τα νερά τους. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι το σύνολο της ανατολικής Μεσογείου κολυμπά σε τεράστια ανεκμετάλλευτα κοιτάσματα πετρελαίου και φυσικού αερίου. 

Αυτή η ανακάλυψη έχει τεράστιες πολιτικές, γεωπολιτικές, καθώς και οικονομικές συνέπειες για την ευρύτερη περιοχή. ΚΑΙ είναι πολύ πιθανό να έχει ακόμη και στρατιωτικές συνέπειες για την περιοχή με ένα θερμό επεισόδιο ή μια γενικευμένη σύρραξη να καραδοκεί.

 Η προκαταρκτική έρευνα επιβεβαίωσε εξίσου εντυπωσιακά αποθέματα φυσικού αερίου και πετρελαίου στα ύδατα ανοικτά της  Ελλάδας, Τουρκίας, Κύπρου και, ενδεχομένως, τη Συρίας.

 Το ελληνικό ενεργειακό »Συρτάκι »

Δεν αποτελεί έκπληξη ότι η ελληνική κυβέρνηση τον καιρό που προσπαθεί να σταθεί όρθια από την καταστροφική οικονομική κρίση που έπληξε την χώρα ξεκίνησε και μια σοβαρή εξερεύνηση για πετρέλαιο και φυσικό αέριο. Έκτοτε, η χώρα  έχει συρθεί σ ένα περίεργο »ενεργειακό συρτάκι» σέρνοντας τον χορό με το ΔΝΤ και τις κυβερνήσεις της ΕΕ,  για το ποιος θα ελέγξει και τελικά πως θα επωφεληθούν από τις ανακαλύψεις των φυσικών πόρων στην περιοχή.

Τον Δεκέμβριο του 2010, η Ελλάδα  διαμόρφωσε μια ειδική ομάδα εμπειρογνωμόνων για να ερευνήσουν τις προοπτικές για πετρέλαιο και  φυσικό αέριο στα ελληνικά νερά. Η Ελλάδα αύξησε τις  επενδύσεις της σε γεωτρήσεις στα νερά σε συνεργασία με την Energean Oil & Gas,  έκανε σημαντικές γεωλογικές έρευνες και από τις προκαταρκτικές εκτιμήσεις επισημάνθηκε ότι η συνολική  εξόρυξη πετρελαίου στα ελληνικά χωρικά ύδατα υπερβαίνει τα 22 δισεκατομμύρια βαρέλια στο Ιόνιο Πέλαγος και τη Δυτική Ελλάδα και περίπου 4 δισεκατομμύρια βαρέλια στο βόρειο Αιγαίο. 

Το Νότιο Αιγαίο και Κρητικό Πέλαγος απομένει ακόμη να διερευνηθούν, έτσι ώστε οι αριθμοί θα μπορούσαν να είναι σημαντικά υψηλότεροι.  ΣΕ μια προηγούμενη έκθεση του για την ενεργειακή πολιτική το Εθνικό Συμβούλιο δήλωσε ότι «η Ελλάδα είναι μία από τις λιγότερο  ερευνημένες ενεργειακά  χώρες στην Ευρώπη όσον αφορά τους υδρογονάνθρακες ( ενώ σύμφωνα με τον Έλληνα αναλυτή,  Αριστοτέλη Βασιλάκη, οι  έρευνες που έχουν ήδη γίνει  έχουν μετρήσει την ποσότητα του φυσικού αερίου και την υπολογίζουν να φτάσει περίπου  στα εννέα τρισεκατομμυρία δολαρία «.

Αν οι μελέτες και οι έρευνες επιβεβαιωθούν τότε το αποτέλεσμα θα αλλάξει την οικονομία της χώρας  και ολόκληρης της περιοχής.

 Ο εμπειρογνώμονας Ντέιβιντ Hynes  από το Tulane University μίλησε πρόσφατα  σε ένα ακροατήριο στην Αθήνα τονίζοντας ότι η Ελλάδα θα μπορούσε να λύσει ενδεχομένως ολόκληρο το δημόσιο χρέος της  μέσω της ανάπτυξης από τους φυσικούς της πόρους , μια διαδικασία που χρειάζεται όμως χρόνια για να ολοκληρωθεί. Εκτιμάται ότι η συντηρητική εκμετάλλευση των αποθεματικών που έχουν ήδη ανακαλυφθεί θα μπορούσε να φέρει στη χώρα περισσότερα από 302 δισεκατομμύρια €  σε πάνω από 25  με 30 χρόνια.

Ένα σημαντικό πρόβλημα, πέρα ​​από το γεγονός ότι το ΔΝΤ απαιτεί από την Ελλάδα- εδώ και τώρα- ρευστοποιήσεις και αποκρατικοποιήσεις σε σημαντικές εταιρείες του δημοσίου για τα συμφέροντα της χώρας, είναι το γεγονός, ότι, η Ελλάδα δεν έχει δηλώσει μια βαθύτερη αποκλειστική οικονομική ζώνη (ΑΟΖ) σε αντίθεση με τις περισσότερες άλλες χώρες, οι οποίες  και βάζουν ήδη τρυπάνι για το πετρέλαιο.  Η Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη (ΑΟΖ)  δίνει σε ένα κράτος ειδικά δικαιώματα  για τον ορυκτό πλούτο στα  νερά του στα πλαίσια της τρίτης Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS), το οποίο τέθηκε σε ισχύ το Νοέμβριο του 1994. Σύμφωνα με UNCLOS III, ένα έθνος μπορεί να διεκδικήσει ΑΟΖ 200 ναυτικά μιλία από τις ακτές της. 

 Όμως η Τουρκία έχει ήδη δηλώσει ότι θα θεωρούσε μια  τέτοια πράξη αιτία πολέμου αν η Ελλάδα ανοιχτεί περαιτέρω στο Αιγαίο. Μέχρι τώρα αυτό δεν φαίνεται να είχε σοβαρές οικονομικές συνέπειες, καθώς τα αποθέματα πετρελαίου και  φυσικού αερίου δεν  ήταν γνωστά. Τώρα όμως ξεκινά ένα εντελώς διαφορετικό παιχνίδι.

 Ο Ευάγγελος Κουλουμπής, πρώην υπουργός Βιομηχανίας δήλωσε πρόσφατα ότι η Ελλάδα θα μπορούσε να καλύψει το 50% των αναγκών της με το πετρέλαιο από τα υπεράκτια κοιτάσματα του Αιγαίου, και το μόνο εμπόδιο σε αυτό είναι η τουρκική απειλή σε μια ενδεχόμενη ελληνική εκμετάλλευση.

Τον Ιούλιο του 2011 η υπουργός Εξωτερικών Χίλαρι Κλίντον πέταξε στην Αθήνα με την ενέργεια στο μυαλό της. 

Αυτό ήταν σαφές από το γεγονός, ότι, μαζί της  έφερε και τον Ειδικό Απεσταλμένο της για  την Ευρασιατική Ενέργεια , Richard Morningstar, Ειδικό Σύμβουλο του πρώην προέδρου των ΗΠΑ Μπιλ Κλίντον για την Λεκάνη της Κασπίας Θάλασσας  και έναν από τους εμπνευστές της Ουάσινγκτον στο πεδίο της γεωπολιτικής για να εντάξουν στο ΝΑΤΟ πρώην κράτη της Σοβιετικής Ένωσης. Ο Morningstar, μαζί με τον Μάθιου Μπράιζα, ήταν οι βασικοί αρχιτέκτονες της Ουάσιγκτον στην επιχείρηση απομόνωσης της Ρωσίας και της Gazprom στα έργα των αγωγών φυσικού αερίου προς την Ευρωπαϊκή Ένωση.  Ο Μπράιζα είναι ο υπ. αριθ. 1 διώκτης του  αγωγού αερίου South Stream από την ρωσική Gazprom προσπαθώντας να επηρεάσει την διέλευση της από τα κράτη της Ανατολικής Μεσογείου . Είναι σαφές ότι η κυβέρνηση Ομπάμα δεν είναι καθόλου ουδέτερη για τα ελληνικά πετρέλαια και το φυσικό αέριο που ανακαλύφθηκε στην περιοχή. 

Τρεις ημέρες μετά την Χίλαρι στην Αθήνα,  η ελληνική κυβέρνηση πρότεινε τη δημιουργία μιας νέας κρατικής υπηρεσίας για την εκτέλεση των προσφορών για το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο σε σχέση με  τις  έρευνες στην περιοχή.

 Ο Morningstar, ως ειδικός των ΗΠΑ στον οικονομικό πόλεμο κατά της ρωσικής ενεργειακής διπλωματίας έπαιξε ρόλο και στην υποστήριξη του αμφιλεγόμενου πετρελαιαγωγού BTC από το Μπακού, μέσω Τιφλίδας στη Γεωργία και απέναντι στο τουρκικό λιμάνι της Μεσογείου Ceyhan, μια δαπανηρή επιχείρηση που σχεδιάστηκε αποκλειστικά για να παρακάμψει την ρωσική διέλευση του αγωγού πετρελαίου.

Ο ίδιος διπλωμάτης έχει προτείνει ανοιχτά Ελλάδα και  Τουρκία να άρουν όλες τους τις ιστορικές διαφορές και διαφωνίες και να συνεργαστούν  από κοινού συγκεντρώνοντας  πετρέλαιο και φυσικό αέριο στο Αιγαίο.  (προφανώς να μοιραστούν και τα κέρδη από τα κοιτάσματα που βρίσκονται εντός  ελληνικής ΑΟΖ)

Έχει, επίσης, προτείνει στην ελληνική κυβέρνηση ότι θα πρέπει να ξεχάσει τη συνεργασία με τη Μόσχα για τον South Stream και τα έργα κατασκευής αγωγών φυσικού αερίου  Μπουργκάς-Αλεξανδρούπολη και στην πρόσφατη απόφαση των Βουλγάρων να σταματήσουν τις διαδικασίες για τον αγωγό δεν ήταν αμέτοχος. Η αμερικανική διπλωματία επίσης αντιδρά στην επικείμενη πώληση της ΔΕΠΑ στην GAZPROM και παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις στην Αθήνα.

Σύμφωνα με την έκθεση του αναλυτή Αριστοτέλη Βασιλάκη, που δημοσιεύθηκε τον Ιούλιο του 2011, η Ουάσιγκτον πιέζει  την Ελλάδα να ενώσει τις δυνάμεις της με την Τουρκία για το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο ώστε να μοιραστούν  τα έσοδα του πετρελαίου και του φυσικού αερίου.

 Σύμφωνα με την έκθεση του Έλληνα αναλυτή, η Ουάσιγκτον προτείνει ότι η Ελλάδα  θα πάρει το 20% των εσόδων, η Τουρκία άλλο ένα ο 20% και η υποστηριζόμενη από τις ΗΠΑ Noble Εnergy (Χιούστον -Τέξας),  θα πάρει τη μερίδα του λέοντος με 60 %. 

 

Η Noble Energy, έχει  επίσης ανακαλύψει τεράστιες ποσότητες φυσικού αερίου στα ανοικτά της Κύπρου. Τον Δεκέμβριο του 2011 η Noble ανακοίνωσε την επιτυχία από τις γεωτρήσεις στο κοίτασμα Λεβιάθαν ανοιχτά της Κύπρου με περίπου 7 τρισεκατομμύρια κυβικά πόδια φυσικού αερίου.  Ο CEO της Noble, Charles Davidson παρατήρησε στον Τύπο, «Η νέα αυτή ανακάλυψη στην Κύπρο αναδεικνύει περαιτέρω την ποιότητα και τη σημασία του φυσικού πλούτου στην περιοχή». 

Το Ισραήλ σχεδιάζει να κατασκευάσει ένα υποβρύχιο αγωγό φυσικού αερίου από τις ισραηλινές  πηγές των Λεβαντίνων και τα κυπριακά ύδατα στην ελληνική ηπειρωτική χώρα, και από εκεί κατευθείαν στην αγορά της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Οι κυβερνήσεις Κύπρου και  Ισραήλ συμφώνησαν από κοινού  στην οριοθέτηση των αντίστοιχων οικονομικών ζωνών τους, αφήνοντας την Τουρκία στα κρύα του λουτρού. 

Η Τουρκία απείλησε ανοιχτά την Κύπρο για την υπογραφή της συμφωνίας με τη Noble Energy  και αυτό οδήγησε σε μια ρωσική δήλωση ότι δεν θα ανεχθεί τουρκικές απειλές εναντίον της  Κύπρου, περιπλέκοντας περαιτέρω τις τουρκορωσικές σχέσεις. 

 ΟΙ Τουρκοισραηλινές σχέσεις, που  κάποτε ήταν εξαιρετικά φιλικές, έχουν παγώσει τα τελευταία χρόνια με την Άγκυρα να  εκφράζει τις ανησυχίες της για την προσέγγιση του Ισραήλ με την Ελλάδα και την Κύπρο. Σύμμαχος της Τουρκίας, το ψευδοκράτος,δηλαδή η Τουρκική Δημοκρατία της Βόρειας Κύπρου, δεν συμμετέχει σε καμιά συμφωνία για το φυσικό αέριο με αυτήν που υπέγραψε το Ισραήλ με την Κύπρο για την εκμετάλλευση των 250 χιλιομέτρων θάλασσας που χωρίζει τις 2 χώρες.

Είναι φανερό, ότι στον χάρτη της ανατολικής Μεσογείου, πετρέλαιο και  φυσικό αέριο που φαίνεται να υπάρχει σε αφθονία  ενδεχομένως να προκαλέσει μελλοντικά συγκρούσεις μεταξύ ΗΠΑ, Ρωσίας,Ελλάδας  ΕΕ,  Ισραήλ , Τουρκίας, Συρίας και του Λιβάνου για την εκμετάλλευση του πλούτου στην περιοχή.

Ioannis Michaletos, Greek Companies Step Up Offshore Oil Exploration—Large Reserves Possible, December 8, 2010, accessed in http://www.balkanalysis.com/greece/2010/12/08/greek-companies-step-up-offshore-oil-exploration-large-reserves-possible/.

Hellas Frappe, Hillary came to Greece to seal oil exploration deals!, July 21, 2011, accessed inhttp://hellasfrappe.blogspot.com/2011/07/special-report-hillary-came-to-greece.html.

Chris Blake, Drilling for oil in the Aegean nay help ease Greece’s debt crisis, July 7, 2011, accessed inhttps://www.hellenext.org/reinventing-greece/2011/07/drilling-for-oil-in-the-aegean-may-help-ease-greeces-debt-crisis/

John Daly, Greece Considering Plugging Aegean Islands into Turkish Energy Grid, 22 November 2011, accessed in http://www.businessinsider.com/greece-considering-plugging-aegean-islands-into-turkish-energy-grid-2011-11.

. United Nations, United Nations Convention on the Law of the Sea of 10 December 1982: PART VI: CONTINENTAL SHELF, Article76, Definition of the continental shelf, accessed inhttp://www.un.org/depts/los/convention_agreements/texts/unclos/part6.htm.

Hugh Naylor, Vast gas fields found off Israel’s shores cause trouble at home and abroad, January 24, 2011, accessed in http://www.thenational.ae/news/world/middle-east/vast-gas-fields-found-off-israels-shores-cause-trouble-at-home-and-abroad#full.

Noble Energy Press Release, Significant Natural Gas Discovery Offshore Republic of Cyprus, December 28, 2011, accessed in http://www.maritime-executive.com/article/significant-natural-gas-discovery-offshore-republic-of-cyprus.

 

15. Yilan, Cyprus conflict defies ready solution, May 30, 2011, accessed inhttp://turkeymacedonia.wordpress.com/2011/05/30/cyprus-conflict-defies-ready-solution/.

Stephen Blank, Turkey and Cyprus Gas: More Troubles Ahead in 2012, Turkey Analyst, vol. 5 no. 1, 9 January 2011, accessed in http://www.silkroadstudies.org/new/inside/turkey/2012/120109B.html.

 

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: